شبه‌جزیره‌‌‌ کره بار دیگر لرزید، لرزشی بی‌سابقه. جامعه بین‌الملل هنوز گیج است. این را می‌توان از واکنش رهبرانش دریافت. «اون» بار دیگر دنیا را شوکه کرد، آن هم پس از هشت ماه. پنجمین آزمایش موشکی کره شمالی با موفقیت انجام شد، آزمایشی که لرزش حاصل از آن دو برابر انفجار قبلی و حتی بیش از بمب اتمی بود که طی جنگ جهانی دوم هیروشیما را زیرورو کرد. موسسه‌های زلزله‌نگاری، زمین لرزه‌ای به قدرت 5/3 ریشتر را در نزدیکی پانگی‌-ری ثبت کردند، زمین لرزه‌ای مصنوعی ناشی از انفجار کلاهکی هسته‌ای. حالا دیگر دنیا می‌داند رژیم پیونگ‌یانگ قادر است کلاهک‌های هسته‌ای در ابعاد مختلف کوچک، متوسط و بزرگ ساخته، آن را بر موشک‌های بالستیکش سوار کرده و دشمنانش را هدف قرار دهد. فعلیت یافتن تهدیدی بالقوه، همان خطری که جامعه بین‌الملل با تکیه بر تاکتیک‌های مختلف کوشید مانع از تحققش شود، اما محقق شد. آخرین‌باری که «اون» دنیا را این‌گونه شگفت زده کرد، ژانویه بود. درست زمانی که پیونگ‌یانگ دست به آزمایش بمب هیدروژنی زد. حالا با گذشت هشت‌ماه، کارشناسان دیگر گمانه‌زنی‌ها را کنار گذاشته با قاطعیت می‌گویند کره‌شمالی به تهدید هسته‌ای جدی تبدیل شده است. فیلیپ یون، مدیر اجرایی موسسه بلوشرس، نهادی که از خلع سلاح هسته‌ای حمایت می‌کند می‌گوید: «جامعه بین‌الملل کره شمالی را جدی نگرفت، تحریم پشت تحریم، قطعنامه پشت قطعنامه. نتیجه این شد، رژیمی ذاتا تهاجمی به سلاح تهاجمی و ویرانگر دست یافت. حالا تنها یک راه پیش‌رو است، مذاکره.» اون تهدیدش را عملی کرد. وی روزی گفت که دنیا خودش بدون هیچ شرطی مذاکرات را از سرخواهد گرفت. شاید پیش‌بینی « اون» به واقعیت بپیوندد.

تهدید پیونگ‌یانگ چقدر جدی است؟

حالا بسیاری از کارشناسان می‌گویند، کره شمالی به تهدیدی جدی تبدیل شده است. اون گفته بود زمانی از زرادخانه هسته‌ای‌اش به‌عنوان سلاحی پیشگیرانه علیه ایالات متحده، کره جنوبی و ژاپن استفاده خواهد کرد. شاید تا پیش از آخرین انفجار اتمی برخی ادعای جانشین «ایل» را چندان جدی نگرفتند. اما حالا همگی یک صدا می‌گویند کره شمالی به راحتی می‌تواند کره جنوبی و ژاپن را هدف قرار دهد. اما در مورد آمریکا مکث می‌کنند، فاصله میان قاره‌ای دو کشور کارشناسان را به تامل واداشته است. بسیاری بعید می‌دانند برد موشک‌های پیونگ‌یانگ به اندازه‌ای باشد که فاصله دو قاره را در نوردیده و خاک آمریکا را هدف قرار دهد. اما متحدان ایالات متحده در معرض تهدیدی جدی قرار دارند، تهدیدی که حالا دیگر بالقوه نیست.

وضعیت زرادخانه هسته‌ای کره شمالی

کره شمالی از سال 2006 پروژه آزمــــایش‌های هسته‌ای‌اش را کـــلید زد. در همان سال‌های اولیه بسیاری دستیابی پیونگ‌یانگ به سلاح هسته‌ای را بعید می‌دانستند. اما حالا زرادخانه این رژیم مملو از موشک‌های کوتاه، میان برد و دور برد است. براساس داده‌های آژانس اطلاعاتی وزارت‌دفاع آمریکا«پنتاگون»، کره شمالی هم‌اکنون به خوبی می‌داند که چگونه کلاهک هسته‌ای کوچک را بر موشک‌های بالستیکش نصب کند.


گام بعدی جامعه بین‌الملل

تداوم تحریم‌ها یا مذاکره. جامعه بین‌الملل پس از این، کدام یک از این دو گزینه را بر می‌گزیند. ابتدا از بدترین سناریویی که ممکن است رخ دهد شروع می‌کنیم. فرض کنیم شورای‌امنیت بار دیگر پیونگ‌یانگ را تحت فشار قرار داده و تحریم‌های بیشتری را علیه این رژیم وضع کند. طبیعتا « اون» رهبر جوان کره شمالی واکنش نشان می‌دهد. پرتاب موشکی دیگر. اگر این موشک در آب‌های مرزی میان دو کره یا ژاپن فرود ‌آید، آمریکا و متحدانش، یعنی کره جنوبی و ژاپن مطمئنا آن را نادیده گرفته و به واکنشی دیپلماتیک اکتفا می‌کنند. اما اگر سرزمین یکی از دو متحد آمریکا هدف قرارگیرد، آن زمان است که واشنگتن می‌تواند به تکنولوژی رهگیری موشکی‌اش متوسل شود، یعنی همان سیستم سپر دفاع موشکی که در آب‌های شبه جزیره کره مستقر است. این یعنی اعلان جنگ، جنگی هسته‌ای. با این حال راه دیگری هم وجود دارد. مذاکره. کره شمالی تنهاست و رهبرش ثابت کرده تا زمانی که امنیتش تضمین نشود به هیچ قیمتی زرادخانه هسته‌ای‌اش را رها نمی‌کند. تحلیلگرانی چون آلبرت نیکولا بر این باورند که چشم‌اندازی که کره شمالی برای جامعه بین‌الملل به تصویر کشیده است کاملا تیره است و آمریکا و متحدانش تنها یک راه پیش‌رو دارند، مذاکره. در غیر این صورت جهان باید در انتظار تراژدی تلخ و در عین‌حال تکان‌دهنده‌ای باشد. شاید فاجعه هیروشیما این بار در ابعادی وسیع‌تر و در شبه جزیره کره رخ دهد.

منبع: ساناز نفیسی،روزنامه فرهیختگان،شنبه 20شهریور 1395،صفحه جهان(6)